Orzecznictwo VAT 2026: co zmienia moment odliczenia podatku

2026-10-09 · SzopaLabs

Orzecznictwo dotyczące VAT w 2026 roku wpływa na moment odliczenia, KSeF i rozliczenia firm. Sprawdź najważniejsze wyroki i zmiany w praktyce.

Pracownica wkłada otrzymaną fakturę do teczki

Najważniejsza zmiana 2026: orzecznictwo unijne i krajowe przesuwa akcent z formalnego otrzymania faktury na spełnienie przesłanek materialnych prawa do odliczenia VAT. Kierunek wyznacza wyrok Sądu UE w sprawie T-689/24, ale ostateczny kształt praktyki zależy od rewizji przed Trybunałem Sprawiedliwości. Do tego dochodzą zmiany w KSeF, nowy limit zwolnienia podmiotowego i kilka wyroków krajowych, które już teraz wpływają na codzienne rozliczenia biur rachunkowych.

Krótko mówiąc:

  • Jeśli Trybunał Sprawiedliwości utrzyma wyrok, podatnicy mogą rozważyć korekty rozliczeń za okresy, w których dostawa lub usługa poprzedziła otrzymanie faktury.
  • Przy fakturze offline24 WSA w Poznaniu uznał, że odliczenie nie zależy od późniejszego numeru KSeF; zachowaj więc dowód daty otrzymania dokumentu.
  • Zbieraj protokoły odbioru, potwierdzenia wysyłki i korespondencję handlową; korektę rozważ, gdy daty obowiązku podatkowego i faktury dzieli co najmniej jeden okres rozliczeniowy.
  • Limit zwolnienia podmiotowego wzrósł 1 stycznia 2026 roku do 240 000 zł rocznej sprzedaży, a główna część pakietu uproszczeń ma wejść w życie 1 października.

Spis treści

Co się zmienia w orzecznictwie i przepisach VAT w latach 2025 i 2026

Zanim przejdziemy do szczegółów, warto uporządkować, które wydarzenia prawne mają realny wpływ na rozliczenia w 2026 roku i które źródła śledzić jako pierwsze.

Dla biur rachunkowych i kancelarii oznacza to konieczność śledzenia równolegle dwóch ścieżek: tempa prac nad krajowym systemem e-faktur oraz losu rewizji przed unijnym trybunałem.

Wyrok T-689/24: moment powstania prawa do odliczenia a otrzymanie faktury

Sąd Unii Europejskiej rozróżnił dwa momenty, które do tej pory w praktyce polskiej traktowano jako jedno zdarzenie. Prawo do odliczenia powstaje w chwili, gdy u dostawcy pojawia się obowiązek podatkowy, natomiast posiadanie faktury jest warunkiem wykonania tego prawa, nie jego powstania. Sąd UE uznał, że polskie przepisy uzależniające odliczenie wyłącznie od otrzymania faktury są niezgodne z dyrektywą VAT w zakresie, w jakim traktują fakturę jako przesłankę powstania prawa, a nie jego realizacji.

Prawo do odliczenia a faktura – dwa różne momenty

Wyrok Sądu UE w sprawie T-689/24 (11 lutego 2026) oddziela materialne przesłanki odliczenia od formalnego obiegu dokumentu, co zmienia sposób liczenia terminów w art. 86 ust. 10 i 10b ustawy o VAT.

Dla rozliczeń miesięcznych i kwartalnych praktyczne znaczenie tego podziału zależy od tego, który scenariusz po rewizji TSUE się zrealizuje:

  1. Trybunał utrzyma tezę Sądu UE: podatnicy zyskają argument do korekt za okresy, w których dostawa lub usługa miały miejsce wcześniej niż otrzymanie faktury.
  2. Trybunał odrzuci tezę: powrót do wykładni, w której faktura jest warunkiem koniecznym odliczenia w danym okresie, bez korekt wstecznych na tej podstawie.
  3. Trybunał przyjmie rozwiązanie pośrednie: odliczenie wcześniejsze będzie możliwe tylko po udokumentowaniu konkretnych przesłanek materialnych, a nie automatycznie.

Każdy z tych scenariuszy ma inne konsekwencje dla dostaw międzyokresowych i opóźnionych faktur, dlatego dokumentowanie przesłanek materialnych już teraz ma sens niezależnie od wyniku rewizji.

KSeF, faktury offline24 i wyroki sądów administracyjnych

Krajowy System e-Faktur wprowadza nową zmienną do dyskusji o momencie odliczenia: numer KSeF jako potencjalny warunek formalny. WSA w Poznaniu orzekł, że faktura ustrukturyzowana wystawiona w trybie offline24 uprawnia do odliczenia VAT niezależnie od tego, kiedy przydzielony zostanie jej numer KSeF.

Porada profesjonalisty: prowadź osobny rejestr dat otrzymania faktur offline24, bo to on, a nie data nadania numeru KSeF, decyduje o terminie odliczenia w świetle orzecznictwa WSA.

Jak przygotować biuro rachunkowe na zmiany: checklist działań

Praktyczne wdrożenie tych wyroków wymaga uporządkowanej procedury dokumentacyjnej, a nie tylko znajomości tez prawnych.

  1. Zbieraj dowody wykonania usługi lub dostawy towaru: protokoły odbioru, potwierdzenia wysyłki, korespondencję handlową.
  2. Ustal moment powstania obowiązku podatkowego u dostawcy niezależnie od daty wpływu faktury do systemu księgowego.
  3. Rozważ korektę rozliczeń tam, gdzie różnica między obowiązkiem podatkowym a otrzymaniem faktury przekracza jeden okres rozliczeniowy.
  4. Sprawdź terminy przedawnienia przed złożeniem wniosku o zwrot nadpłaty, bo rewizja TSUE może potrwać dłużej niż standardowy okres na korektę.
  5. Przy sporze z organem przywołuj zarówno wyrok T-689/24, jak i orzeczenia WSA dotyczące offline24, jeśli sprawa dotyczy faktur ustrukturyzowanych.

Dla ofiar oszustw VAT istotny jest też wyrok NSA z 7 maja 2026 roku, który uznał, że wydanie towaru osobie podszywającej się pod kontrahenta nie stanowi dostawy opodatkowanej VAT, bo nie następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarem.

Jak śledzić orzecznictwo VAT bez utraty czasu na rozliczenia

Śledzenie tych zmian wymaga regularnego przeglądania kilku źródeł: komunikatów na gov.pl, bazy orzeczeń NSA i WSA, publikacji branżowych takich jak analizy podatkowe oraz alertów prasowych o toczących się postępowaniach.

Cotygodniowy przegląd orzecznictwa w Sygnaturze automatyzuje właśnie ten proces: zbiera i tagowuje nowe wyroki według specjalizacji podatkowej biura, zamiast zostawiać to ręcznemu przeszukiwaniu baz.

Co orzecznictwo 2026 oznacza dla praktyki księgowej

Moim zdaniem największym ryzykiem tego roku nie jest sam wyrok T-689/24, a okres niepewności do rozstrzygnięcia rewizji TSUE. Biura, które already teraz dokumentują przesłanki materialne, będą gotowe niezależnie od tego, który scenariusz się zrealizuje, a te, które czekają na ostateczny wyrok, ryzykują zaległości w korektach i spory o terminy przedawnienia. KSeF miał uprościć obieg faktur, ale wyroki WSA w Poznaniu pokazują, że techniczny numer systemu nie zastąpi dowodu rzeczywistej daty otrzymania dokumentu. Automatyzacja monitoringu orzecznictwa przestaje być wygodą, a staje się warunkiem nieprzeoczenia zmiany, która wpływa na konkretne rozliczenie klienta.

— Michał

Jak SzopaLabs wspiera biura rachunkowe w śledzeniu zmian VAT

Zamiast ręcznie przeszukiwać bazy orzeczeń i strony Ministerstwa Finansów co tydzień, oferujemy narzędzia, które robią to za nasze biura rachunkowe i kancelarie podatkowe. Sygnatura dostarcza cotygodniowy przegląd orzecznictwa dopasowany do specjalizacji biura, od 249 złotych miesięcznie w wariancie Skorowidz za dostęp do czatu po dokumentach, a dla biur rachunkowych i kancelarii podatkowych wycena jest ustalana indywidualnie.

Szopalabs

Sprawdź, jak wygląda przegląd orzecznictwa w praktyce i przetestuj Sygnaturę przed podjęciem decyzji o stałym abonamencie.

This article is general information, not a substitute for advice from a qualified lawyer. Consult a qualified legal professional about your own circumstances before acting on anything here.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie zmiany w VAT wejdą w życie od 2026 roku?

Od 1 stycznia 2026 roku limit zwolnienia podmiotowego wzrósł do 240 000 złotych rocznej sprzedaży, a zasadnicza część pakietu uproszczeń VAT wchodzi w życie 1 października 2026 roku. Równolegle trwa procedura rewizji przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotycząca momentu powstania prawa do odliczenia VAT.

Czym różni się powstanie prawa do odliczenia od jego wykonania?

Sąd UE w wyroku T-689/24 rozróżnił moment powstania prawa, związany z obowiązkiem podatkowym u dostawcy, od momentu wykonania prawa, który wymaga posiadania faktury. To rozróżnienie wpływa na to, w którym okresie rozliczeniowym podatnik może wykazać odliczenie.

Czy faktura offline24 bez numeru KSeF uprawnia do odliczenia VAT?

Według wyroku WSA w Poznaniu faktura ustrukturyzowana wystawiona w trybie offline24 uprawnia do odliczenia niezależnie od tego, kiedy zostanie jej przydzielony numer w KSeF. Istotna jest data otrzymania dokumentu przez odbiorcę, nie data techniczna nadania numeru.

Jakie są aktualne stawki VAT w krajach Unii Europejskiej?

Stawki VAT różnią się między krajami Unii Europejskiej i są ustalane niezależnie przez każde państwo członkowskie w ramach wspólnych ram dyrektywy VAT. Dla Polski obowiązujące stawki i zasady na 2026 rok wraz z limitem zwolnienia podmiotowego opisuje przewodnik podatkowy Ministerstwa Finansów.

Co zrobić, gdy organ podatkowy odmawia odliczenia z powodu daty faktury?

W takiej sytuacji warto przywołać wyrok Sądu UE w sprawie T-689/24 oraz udokumentować moment powstania obowiązku podatkowego u dostawcy niezależnie od daty wpływu faktury. Ostateczna praktyka organów może się zmienić po rozstrzygnięciu rewizji przed Trybunałem Sprawiedliwości, dlatego dokumentacja przesłanek materialnych pozostaje kluczowa niezależnie od wyniku.

Źródła

Rekomendacje

← Wszystkie wpisy